Đã có sự đoàn kết trong khối về Biển Đông

 

Hiệp hội 10 quốc gia đông nam Á (ASEAN) hôm nay đã kết thúc hội nghị thượng đỉnh 2 ngày ở Brunei, với tuyên bố của chủ tịch trong đó nhấn mạnh tầm quan trọng của “hòa bình, ổn định và an ninh biển trong khu vực”,

 

Quốc vương Brunei Hassanal Bolkiah, người chủ trì hội nghị, cho biết với các phóng viên sau hội nghị rằng các nhà lãnh đạo ASEAN muốn “làm việc ngay lập tức về bộ quy tắc ứng xử” với Trung Quốc, nhằm tháo ngòi căng thẳng tại vùng biển quan trọng, chiến lược - Biển Đông.

 

Tập trung chính khác tại hội nghị lần này là thúc đẩy kế hoạch hình thành một thị trường chung cho Đông Nam Á và 600 triệu dân của khu vực, được gọi là Cộng đồng kinh tế ASEAN, cho tới năm 2015.

 

Tuy nhiên, điểm nóng Biển Đông bao trùm hội nghị, trong bối cảnh một số quốc gia Đông Nam Á có nhiều lo ngại trước thái độ ngày càng quyết liệt của Trung Quốc đối với Biển Đông, vùng biển mà 4 nước ASEAN gồm Philippines, Việt Nam, Malaysia và Brunei đều có chủ quyền.

 

Tuyên bố chủ quyền chồng lấn trong nhiều thập niên qua đã khiến khu vực trở thành một trong những “thùng thuốc súng” của châu Á. Trung Quốc và Việt Nam đã giao tranh trong các trận chiến năm 1974 và 1988, khiến hàng chục binh sỹ thiệt mạng.

 

Căng thẳng một lần nữa leo thang trong những năm gần đây khi Trung Quốc dùng chiến thuật ngoại giao và quân sự ngày một hiếu chiến nhằm khẳng định tuyên bố chủ quyền của mình. Trong số các hành động gây báo động có việc Trung Quốc chiếm bãi cạn sát đảo chính của Philippines vào năm ngoái và tháng trước cho triển khai các tàu hải quân tới bãi san hô cách bờ biển Malaysia chỉ có 80km.

 

Năm ngoái ASEAN đã trải qua một cuộc “nội chiến” chưa từng có tiền lệ, do bất đồng trong vấn đề Biển Đông. Vì vậy lần đầu tiên trong lịch sử 45 năm của khối này, vào năm Campuchia, một đồng minh của Trung Quốc, làm chủ tịch, các nhà lãnh đạo ASEAN đã không ra được thông cáo chung.